Manggad

Ang Biblia nagahatag sang maid-id nga panan-aw sa pagkabutang: ang Dios mahimo magbugay sang manggad, apang ginapaandaman ang katalagman sini, kag ginapasapawan nga ang matuod nga manggad amo ang relasyon sa Iya. Ang pagkabutang temporaryo, indi makabakal sang kaluwasan, kag mahimo magdala sang pagpabugal, pagpabulag kag espirituhanon nga wala pagpamunga.

Panan-aw sang Biblia sa mga pagkabutang

Panan-aw sang Ginoo sa manggad

Nahibaluan ko ang inyo mga pag-antos. Nahibaluan ko man nga pobre kamo, pero sa langitnon nga mga butang manggaranon kamo. Nahibaluan ko man nga ginainsulto kamo sang mga tawo nga nagasiling nga sila mga Judio, pero ang matuod mga sakop sila ni Satanas. (Pahayag 2:9)

Panan-aw sang mga tawo sa mga pagkabutang

Ang iya mga patubas, pati ang mga bunga sang iya mga tanom nga nagatubo sa tunukon nga mga kahoy-kahoy, ginapanguha sang gutom nga mga tawo. Kag ang iya manggad ginapanguha sang mga tawo nga uhaw sa mga pagkabutang. (Job 5:5)
Indi na siya padayon nga magamanggaranon. Ang iya manggad indi magdugay, kag ang iya pagkabutang indi magdamo sa duta. (Job 15:29)
Ang iya mga anak amo ang magabayad sa mga imol sa iya mga kinawat sa ila. (Job 20:10)
Isuka niya pareho sa pagkaon ang manggad nga iya ginkawat. Bisan ara na ini sa iya tiyan ipasuka ini sang Dios sa iya. (Job 20:15)
Indi siya makabaton sing balos sa iya pagpangabudlay. Indi siya makapangalipay sa iya manggad. Kay gindaogdaog niya ang mga imol kag ginpabay-an niya sila nga pigado. Gin-agaw niya ang mga balay nga indi iya. Wala siya nagakaayawan sa iya pagkadalok. Ang tanan nga magustuhan niya indi makaluwas sa iya. (Job 20:18-20)
Madula ang iya manggad sa kadudulman. Sunugon siya kag ang tanan nga nabilin sa iya elistaran sang kalayo nga indi tawo ang nagpasiga. (Job 20:26)
Pagaanuron sang baha ang iya balay sa adlaw nga ipaagom sang Dios ang iya kaakig. (Job 20:28)
Nagakabuhi sila nga mainuswagon kag nagakalamatay nga malinong. (Job 21:13)
Pero ang matuod, ang ila pag-uswag wala naghalin sa ila kaugalingon nga pagpangabudlay. Gani kon ano man ang ilaygay sining mga malain, indi gid ako magpamati. (Job 21:16)
Kon magbalik ka sa Makagagahom nga Dios, kag kuhaon mo ang kalautan sa imo panimalay, ibalik niya ang imo maayo nga kahimtangan. Indi paghatagi sang bili ang imo mga bulawan; kabiga ina nga daw sa balas lang ukon daw sa mga bato lang sa suba. Dayon ang Makagagahom nga Dios mangin pareho sang bulawan kag malahalon nga pilak sa imo. (Job 22:23-25)
“Amo ini ang kapalaran nga gintalana sang Dios nga Makagagahom sa malain kag mapintas nga mga tawo: (Job 27:13)
“Bisan magtipon pa sang madamo gid nga pilak kag bayo ang malain nga tawo, indi siya ang makapulos sini. Ang matarong kag inosente nga mga tawo ang magasuksok sang iya mga bayo, kag partidahon nila ang iya pilak. (Job 27:16-17)
Kon magtuman sila kag mag-alagad sa iya, magakabuhi sila nga mainuswagon kag malipayon sa bilog nila nga kabuhi. (Job 36:11)
Makabulig bala ang imo manggad ukon ang imo ikasarang sa imo kalisod? (Job 36:19)
Ang kaalam maayo nga butang pareho sa palanublion. Makabulig gid ini sa mga nagakabuhi diri sa kalibutan, kag makaprotektar ini pareho sa kuwarta. Gani makabulig gid ang kaalam; makatipig ini sa kabuhi sang tawo nga may ara sini. (Manugwali 7:11-12)

Wala kita sing madala kon mapatay kita

Indi ka magkatublag kon ang iban nagamanggaranon, kon ang manggad sang ila pamilya nagadugang pa gid. Kay indi nila ina madala kon mapatay sila; ang ila manggad indi nila madala sa lulubngan. Bisan pa sa ila nga pagkabuhi ginakabig nila ang ila kaugalingon nga ginpakamaayo sang Dios, kag ginadayaw sila sang mga tawo tungod kay mainuswagon sila, isimpon man sila gihapon sa ila mga katigulangan nga nagkalamatay na, didto sa lugar nga indi nila makita ang kasanag. Ang manggaranon nga tawo nga wala sing pag-intiendi sa kamatuoran mapatay pareho sa mga sapat. (Salmo 49:16-20)
May nakita ako nga indi gid maayo diri sa kalibutan: Ang manggad nga natipon sang tawo makahalit sa iya ukon madula ini sa indi maayo nga negosyo, kag wala na sing may mabilin para sa iya mga kabataan. Natawo kita nga wala sing dala, kag mapatay kita nga wala man sing dala. Wala gid kita sing may madala sa aton nga ginpangabudlayan. (Manugwali 5:13-15)
Ang matuod, sang pagkatawo ta diri sa kalibutan wala kita sing may gindala, kag kon mapatay kita, wala man kita sing may madala halin sa kalibutan. (1 Timoteo 6:7)
...ukon pareho lang sang landong nga nagakadula. Masako ang tawo sa mga buluhaton nga wala sing pulos. Nagatipon siya sang manggad, pero indi siya makahibalo kon sin-o ang magapulos sini kon mapatay na siya. (Salmo 39:6)

Indi mo mabakal ang katubsanan sang imo kalag

Wala ako mahadlok kon mag-abot ang katalagman, kon libutan ako sang malain kag dayaon nga mga tawo nga nagasalig kag nagapabugal sa ila manggad. Ang isa ka tawo indi gid makasarang sa pagbayad sa Dios para sa kabuhi sang iban ukon para sa iya kabuhi. Tungod kay puwerte kamahal sang kabuhi; wala gid sing bayad nga makaigo (Salmo 49:5-8)
Ang manggad indi makabulig kon silutan na sang Dios ang tawo sing kamatayon, pero ang matarong nga pagkabuhi makaluwas sa iya sa kamatayon. (Hulubaton 11:4)
Ano gid bala ang makuha sang tawo kon maangkon niya ang tanan nga butang diri sa kalibutan, pero mawala ang iya kabuhi? Wala gid! Kay wala gid sang butang nga sarang niya mahatag para mapabalik niya ang iya kabuhi. (Mateo 16:26)
Ano gid bala ang makuha sang tawo kon maangkon niya ang tanan nga butang diri sa kalibutan, pero mawala ang iya kabuhi? Wala gid! Kay wala gid sang butang nga sarang niya mahatag para mapabalik niya ang iya kabuhi. (Marcos 8:36-37)
Ano gid bala ang makuha sang tawo kon maangkon niya ang tanan nga butang diri sa kalibutan, pero mawala ang iya kabuhi? Wala gid! (Lucas 9:25)

Ang manggad nagadala sang madamo nga “abyan”

Wala kaayo sing may nagapakig-abyan sa mga imol, bisan ang ila mga kasilingan, pero ang mga manggaranon ya madamo sing mga abyan. (Hulubaton 14:20)
Ang manggaranon madamo sing abyan, pero ang imol ginabayaan sang iya mga abyan. (Hulubaton 19:4)

Ang manggad dali lang madula

Indi pagpakapuyi ang imo kaugalingon sa sobra nga pagpaninguha nga magmanggaranon. Sa baylo, punggi ang imo kaugalingon kag hunahunaa kon ano ang husto. Ang kuwarta madula sa isa lang ka pamisok, nga daw sa may pakpak kag nagalupad palayo pareho sa agila. (Hulubaton 23:4-5)
Kag tungod sa pagtuo, wala nagsugot si Moises sang may edad na siya nga tawgon pa siya nga anak sang prinsesa nga anak sang hari sang Egypt. Ginpalabi pa niya ang pag-antos upod sa mga katawhan sang Dios sang sa magpangalipay sa sala sa malip-ot lang nga tion. Ginkabig niya nga mas madamo nga pagpakamaayo ang iya mabaton kon mag-antos siya sang mga kahuy-anan para kay Cristo kaysa maangkon niya ang tanan nga manggad sa Egypt. Kay nagapaabot siya nga may balos siya nga mabaton. (Hebreo 11:24-26)
...para tilawan ang inyo pagtuo kon bala ini matuod ukon indi. Ang halimbawa sini pareho sang bulawan nga ginapaagi sa kalayo para mahibaluan kon puro ukon indi. Pero mas importante ang aton pagtuo sang sa bulawan nga nagakadula. Gani kon mapamatud-an nga ang inyo pagtuo matuod gid, dayawon niya kamo kag padunggan sa adlaw nga si Jesu-Cristo magaabot. (1 Pedro 1:7)
Nahibaluan man ninyo kon ano ang ginbayad para matubos kamo halin sa pagkabuhi ninyo nga wala sing pulos nga inyo ginpanubli sa inyo mga katigulangan. Ang gintubos sa inyo indi mga butang nga madula, pareho sang bulawan ukon pilak, (1 Pedro 1:18)

Ang tanan nga pagkabutang wala sing pulos kon ipaanggid sa pagkilala kay Jesus

Sadto anay ini tanan nga butang ginkabig ko nga importante, pero subong ginakabig ko ini nga wala sing pulos tungod kay Cristo. Indi lang ina, kundi ang tanan man nga mga butang ginakabig ko subong nga wala sing pulos kon ikomparar sa akon pagkilala kay Cristo Jesus nga akon Ginoo. Tungod sa iya ginsikway ko ang tanan, kag ginakabig ko ini nga daw pareho sang basura, para mangin akon si Cristo, (Filipos 3:7-8)

Ang manggad indi sigurado

Kon parte sa mga manggaranon sa sini nga panahon, silingon mo sila nga indi sila magpabugal ukon magsalig sa ila manggad nga madali man lang madula. Dapat ibutang nila ang ila pagsalig sa Dios nga nagahatag sang tanan nga butang para mangin malipayon kita. (1 Timoteo 6:17)

Ang manggad wala sing pulos kon wala ang Ginoo

Naghimo ako sang dalagko nga mga butang: nagpatindog ako sang akon mga balay kag nagtanom sang mga ubas. Nagpahimo ako sang mga talamnan kag ginpatamnan ko ini sang nagkalain-lain nga klase sang mga prutas. Nagpahimo ako sang mga irigasyon sa pagpatubig sini. Nagbakal ako sang mga ulipon nga lalaki kag babayi, kag may mga ulipon man ako nga natawo sa akon panimalay. Kag ako ang may pinakamadamo nga kasapatan sa tanan nga nakaestar sa Jerusalem. Madamo ang akon natipon nga mga bulawan kag mga pilak kag iban pa nga mga manggad halin sa mga hari kag sa mga lugar nga akon ginagamhan. Madamo ang akon mga manugkanta, lalaki kag babayi, kag madamo man ang akon mga asawa—ang kalipayan sang mga lalaki. Ako ang pinakamanggaranon nga tawo nga nakaestar sa Jerusalem, kag padayon ako nga maalamon. Ginkuha ko ang bisan ano nga gusto ko. Ginhimo ko ang bisan ano nga makalipay sa akon. Nalipay gid ako sa tanan ko nga ginhimo, kag amo ina ang balos sa tanan ko nga pagpangabudlay. Pero sang ginhunahuna ko sing maayo ang tanan ko nga ginhimo, nareyalisar ko nga ini tanan wala sing pulos; daw pareho lang nga nagalagas ako sa hangin. Wala gid sing pulos ang pagpangabudlay diri sa kalibutan. (Manugwali 2:4-11)

Mga butang nga mas bilidhon sangsa manggad

Indi ini mabakal sang puro nga bulawan ukon sang pilak. Indi matupungan ang bili sini sang puro gid nga bulawan ukon sang malahalon nga mga bato nga onix kag sapiro. Labaw pa ini sa bulawan ukon kristal. Indi ini mabaylo sa alahas nga bulawan. Ang bili sini labaw pa sa bili sang coral, haspe, ukon rubi. Indi ini matupungan sang topas nga halin sa Ethiopia kag indi ini mabakal sang puro nga bulawan. (Job 28:15-19)
Ang diutay nga iya sang matarong mas maayo pa sang sa madamo nga manggad sang mga malain. (Salmo 37:16)
Nagakalipay ako sa pagsunod sang imo mga pagpanudlo, labaw pa sa kalipay nga ginahatag sang manggad. (Salmo 119:14)
Para sa akon, ang kasuguan nga imo ginhatag mas bilidhon pa sang sa madamo gid nga manggad. (Salmo 119:72)
Tungod nga ginahigugma ko ang imo mga sugo labaw pa sa bulawan, bisan pa sa pinakapuraw nga bulawan, (Salmo 119:127)
Bulahan ang tawo nga nakaangkon sang kaalam kag pag-intiendi. Kay mas mapuslanon pa ini sang sa pilak kag bulawan, kag mas malahalon pa sang sa mga alahas. Kag wala gid sing bisan ano nga butang nga imo ginahandom nga makatupong sini. Makapalawig kag makapauswag ini sang imo kabuhi, kag makahatag man sa imo sang kadungganan. (Hulubaton 3:13-16)
Palabiha ang kaalam kag ang pagtadlong ko sa imo pamatasan sang sa pilak kag bulawan. Kay ang kaalam mas bilidhon pa sang sa malahalon nga mga bato kag wala gid sing bisan ano nga butang nga imo ginahandom nga makatupong sini. (Hulubaton 8:10-11)
Makahatag ako sang manggad, dungog, kauswagan kag kadalag-an nga nagapadayon. Ang makuha sa akon mas malahalon pa sang sa puro gid nga bulawan ukon pilak. Ginasunod ko ang matarong kag husto. Ang nagahigugma sa akon hatagan ko sang manggad; pun-on ko ang ginataguan nila sang manggad. (Hulubaton 8:18-21)
Mas maayo pa ang imol nga nagatahod sa Ginoo sang sa manggaranon nga puno sang kagamo ang iya kabuhi. (Hulubaton 15:16)
Mas maayo pa ang gamay nga manggad nga ginpangabudlayan sing husto sang sa madamo nga manggad nga ginkuha sa malain nga paagi. (Hulubaton 16:8)
Mas labing maayo ang pag-angkon sang kaalam kag pag-intiendi sang sa pag-angkon sang bulawan kag pilak. (Hulubaton 16:16)
Mas maayo pa nga magkabuhi nga mapainubuson kaupod sa mga imol sang sa magpartidahay sang mga inagaw kaupod sa mga bugalon. (Hulubaton 16:19)
Mas maayo ang imol nga nagakabuhi sing matarong sang sa buang-buang nga butigon. (Hulubaton 19:1)
Madamo ang bulawan kag ang malahalon nga mga bato, pero diutay lang ang mga tawo nga nagahambal nga may kaalam. (Hulubaton 20:15)
Mas maayo nga pilion ang maayo nga reputasyon sang sa madamo nga manggad. Ang pagtahod sang mga tawo sa imo mas bilidhon pa sang sa bulawan kag pilak. (Hulubaton 22:1)
Mas maayo pa ang imol nga nagakabuhi nga wala sing kasawayan sang sa manggaranon nga indi husto ang iya pagginawi. (Hulubaton 28:6)

Madamo ang ginapangayo sa mga ginhatagan sing madamo

Kag ang ulipon nga wala nakahibalo kon ano ang luyag sang iya amo kag nakahimo sang mga butang nga indi maayo hanuton man, pero diutay lang. Kay ang bisan sin-o nga ginhatagan sang madamo, madamo man ang ginapaabot sa iya. Mas madamo ang ginapaabot sa tawo nga gintugyanan sang madamo.” (Lucas 12:48)

Mga bugay sang manggad

Ang matarung pagapadyahan sang pag-uswag

Magaabot ang kalaglagan sa mga makasasala bisan diin man sila magkadto, pero ang mga matarong ya balusan sang maayo nga mga butang. (Hulubaton 13:21)
Magadamo ang manggad sang mga matarong, pero ang iya sang mga malain madula. (Hulubaton 15:6)

Manggad para sa tawo nga nagapamalandong sa Pulong sang Dios

Bulahan ang tawo nga wala nagakabuhi sa laygay sang malain nga mga tawo, wala nagasunod sa ginahimo sang mga makasasala, kag wala nagaupod sa mga tawo nga nagapangyaguta. Sa baylo, ginakalipay niya ang pagsunod sa mga pagpanudlo nga halin sa Ginoo, kag adlaw-gab-i ang iya pagpamalandong sini. Pareho siya sa kahoy nga gintanom sa higad sang sapa nga nagapamunga kon panahon sang tigbulunga, kag wala nagakalaya ang iya mga dahon. Ang tawo nga pareho sini magauswag sa iya mga ginahimo. (Salmo 1:1-3)

Ang mga nagauswag magasimba sa Ginoo

Sigurado nga magasimba sa imo ang tanan nga manggaranon sa kalibutan. Bisan ang tanan nga tawo nga daw sa mapatay na magaluhod sa imo. Kag atong mga nagkalamatay na, (Salmo 22:29)

Pangamuyo para sa pag-uswag

...para maagom ko man ang kauswagan sang imo pinili nga nasyon kag para makaambit man ako sang ila kalipay kag makaupod ako sa ila pagdayaw sa imo. (Salmo 106:5)
Magpangamuyo kamo para sa maayo nga kahimtangan sang Jerusalem paagi sa pagsiling, “Kabay pa nga ang nagahigugma sa sini nga siyudad magmainuswagon. Kabay pa nga malinong kag maayo ang kahimtangan sa sulod sang Jerusalem kag sa mabakod nga mga parte sini.” (Salmo 122:6-7)
Kabay pa nga pakamaayuhon kamo sang Ginoo halin sa iya templo sa Zion, ang siyudad sang Jerusalem. Kabay pa nga makita ninyo nga nagauswag ini nga siyudad samtang nagakabuhi kamo. (Salmo 128:5)
Hinigugma, kabay pa nga maayo ang imo lawas kag ang imo kahimtangan dira, subong nga nahibaluan ko nga maayo ang imo espiritual nga kahimtangan. (3 Juan 2)

Manggaranon nga diosnon nga mga tawo

Gani naghalin si Abram sa Haran kag nagkadto sa Canaan, suno sa ginsiling sang Ginoo sa iya. Nagaedad sadto si Abram sing 75 ka tuig. Nag-upod sa iya ang iya hinablos nga si Lot. Gindala man niya ang iya asawa nga si Sarai kag ang tanan nila nga mga pagkabutang kag mga tinawo nga natipon nila sa Haran. Pag-abot nila sa Canaan, (Genesis 12:4-5)
Manggaranon na kaayo si Abram; madamo na ang iya kasapatan, pilak, kag bulawan. (Genesis 13:2)
Dayon nagsiling ang Ginoo sa iya, “Sigurado gid nga ang imo mga kaliwat mangin pangayaw sa iban nga lugar. Mangin ulipon sila didto kag pintasan sa sulod sang 400 ka tuig. Pero silutan ko ang nasyon nga magaulipon sa ila. Pagkatapos magahalin ang imo mga kaliwat sa sadto nga nasyon nga may dala nga madamo nga manggad. (Genesis 15:13-14)
Tigulang na gid katama si Abraham kag ginpakamaayo siya sang Ginoo sa tanan nga butang. (Genesis 24:1)
Matahom gid nga dalaga si Rebeka kag birhen pa. Nagdulhog siya pakadto sa bubon kag ginsudlan niya sang tubig ang iya tibod. Dayon nagsaka siya para magpuli. (Genesis 24:16)
Ginpakamaayo sang Ginoo ang akon amo kag manggaranon na gid siya subong. Ginhatagan siya sang Ginoo sang madamo nga karnero, kanding, baka, camel, donkey, pilak, bulawan, kag ulipon nga lalaki kag babayi. (Genesis 24:35)
Nagpananom si Isaac sa sadto nga lugar kag nakapatubas siya sing 100 ka pilo sa sina mismo nga tuig, tungod kay ginpakamaayo siya sang Ginoo. Nagpadayon ang iya pag-uswag hasta nga nagmanggaranon na gid siya katama. Nahisa sa iya ang mga Filistinhon tungod kay madamo na ang iya mga karnero, kanding, baka, kag mga suluguon. (Genesis 26:12-14)
Sa sini nga paagi, nagmanggaranon gid si Jacob. Madamo ang iya mga kasapatan pati na ang mga camel kag mga donkey. Madamo man ang iya mga ulipon nga lalaki kag babayi. (Genesis 30:43)
...batuna na ang ginahatag ko sa imo tungod kay maayo ang Dios sa akon kag wala ako makulangi sa akon mga kinahanglanon.” Sagi gid pilit ni Jacob si Esau hasta nga ginbaton na lang ni Esau ang iya regalo. (Genesis 33:11)
Ginhukas dayon sang hari ang iya singsing nga pangmarka kag ginsuksok sa tudlo ni Jose. Ginpasuksukan niya si Jose sang bayo nga linen kag ginpakulintasan sang bulawan nga kulintas. (Genesis 41:42)
Sugiri ninyo ang akon amay parte sa kadungganan nga naangkon ko diri sa Egypt kag sa tanan nga inyo nakita. Kag dal-a ninyo siya diri gilayon sa akon.” (Genesis 45:13)
Gindala nila ang ila mga kasapatan kag mga pagkabutang nga natipon nila sa Canaan. Nagkadto si Jacob sa Egypt kaupod ang tanan niya nga mga kaliwat: ang iya mga anak kag mga apo. (Genesis 46:6-7)
Didto nag-estar ang mga Israelinhon sa Goshen nga sakop sang Egypt. Nakaangkon sila didto sang duta kag nagdamo pa gid ang ila kabataan. (Genesis 47:27)
...nga nagasiling, “Magpuli kamo nga dala ang inyo madamo nga manggad—mga kasapatan, pilak, bulawan, saway, salsalon kag mga bayo. Partihi ninyo ang inyo mga paryente sa inyo lugar sang bisan ano nga inyo naagaw sa inyo mga kaaway.” (Josue 22:8)
Isa ka adlaw, nagsiling si Ruth kay Noemi, “Tuguti ako sa pagkadto sa uma sa pagpangsipot sang mga uhay sang tawo nga magtugot sa akon sa paghimo sini.” Nagsiling si Noemi sa iya, “Sige anak, lakat ka.” Gani naglakat si Ruth kag nagpangsipot sang mga uhay nga ginbilin sang mga manug-ani. Kag natabuan nga didto siya nagpangsipot sa uma ni Boaz nga paryente ni Elimelec. Si Boaz manggaranon kag kilala nga tawo. (Ruth 2:1-3)
Mga kababayihan sang Israel, magpangasubo kamo para kay Saul. Tungod sa iya nakasuksok kamo sing malahalon nga mga bayo kag mga alahas nga bulawan. (2 Samuel 1:24)
Sang mapamatud-an sang rayna sang Sheba ang kaalam ni Solomon, kag sang makita niya ang katahom sang palasyo nga iya ginpatindog, Wala ako nagpati sini hasta nga nagkadto ako diri kag nakita ko ini mismo. Ang matuod, wala gani sa katunga sang akon nabatian parte sa imo ang akon nakita. Ang imo kaalam kag manggad labaw pa sang sa akon nabatian. (1 Hari 10:4, 7)
Gani nagsiling ang Dios sa iya, “Tungod nga nagpangayo ka sang kaalam sa pagdumala sa akon katawhan kag wala ka nagpangayo sang malawig nga kabuhi ukon manggad ukon kamatayon sang imo mga kaaway, ihatag ko sa imo ang imo ginpangayo. Hatagan ko ikaw sang kaalam kag pag-intiendi nga wala pa maangkon ni bisan sin-o sang una kag sa palaabuton nga panahon. Hatagan ko man ikaw sang wala mo ginpangayo, nga amo ang manggad kag dungog, para wala sing hari nga makapareho sa imo sa bilog mo nga kabuhi. (1 Hari 3:11-13)
Gani nagpungko si Solomon sa trono sang Ginoo bilang hari sa pagbulos sa iya amay nga si David. Nagmainuswagon si Solomon, kag nagtuman sa iya ang bilog nga Israel. (1 Cronica 29:23)
Nagkabuhi siya sing malawig nga manggaranon kag dungganon. Napatay siya nga tigulang na gid, kag ginbuslan siya sang iya anak nga si Solomon bilang hari. (1 Cronica 29:28)
Nagsiling ang Dios kay Solomon, “Tungod nagpangayo ka sang kaalam kag ihibalo sa pagdumala sa akon katawhan nga ginapaharian ko sa imo kag wala ka nagpangayo sang manggad ukon dungog ukon kamatayon sang imo mga kaaway ukon malawig nga kabuhi, ihatag ko sa imo ang imo ginapangayo. Kag indi lang ina kundi hatagan ko pa ikaw sang madamo gid nga manggad kag dungog nga wala pa maangkon ni bisan sin-o nga hari nga una sa imo kag indi man maangkon sang masunod pa nga mga hari.” (2 Cronica 1:11-12)
Wala sing bisan sin-o nga hari sa kalibutan nga makatupong sa kaalam kag sa manggad ni Haring Solomon. (2 Cronica 9:22)
Ginpabakod sang Ginoo ang ginharian sa idalom sang iya paghari. Nagdala sang mga regalo ang tanan nga taga-Juda sa iya, gani nagmanggaranon gid siya kag nagdungganon. (2 Cronica 17:5)
Ang iban nga mga Filistinhon nagdala kay Jehoshafat sang mga regalo kag pilak bilang buhis, kag ang mga Arabo nagdala man sa iya sang 7,700 ka karnero kag 7,700 ka kanding. Gani naggamhanan pa gid si Jehoshafat. Nagpatindog siya sa Juda sang mabakod nga mga kuta kag sang mga banwa nga bulutangan sang mga bodega. (2 Cronica 17:11-12)
Karon, nagmanggaranon kag nagdungganon na gid si Jehoshafat, kag nangin maayo ang iya relasyon kay Haring Ahab sang Israel tungod sa pag-asawahay sang miyembro sang ila pamilya. (2 Cronica 18:1)
Manggaranon kag dungganon gid si Hezekia. Nagpahimo siya sang mga bodega para sa iya mga pilak, bulawan, malahalon nga mga bato, panakot, taming, kag iban pa nga malahalon nga mga butang. Nagpahimo man siya sang mga bodega para sa iya mga uyas, duga sang ubas, kag lana. Luwas sini, nagpahimo man siya sang mga toril para sa iya mga kasapatan, kay puwerte gid kadamo sang iya mga kasapatan. Nagpatindog man siya sang mga banwa, tungod nga ginhatagan siya sang Dios sang madamo gid nga manggad. Si Hezekia ang nagsugo nga tabunan ang guluwaan sang tubig sa ibabaw nga parte sang tuburan sang Gihon kag pailigon ini pakadto sa west sang Banwa ni David. Nagmadinalag-on si Hezekia sa tanan nga iya ginhimo. (2 Cronica 32:27-30)
Gin-agaw sang imo katawhan ang napaderan nga mga banwa kag ang mapatubason nga mga duta. Gin-agaw man nila ang mga balay nga puno sang maayo nga mga butang, kag ang mga bubon, mga talamnan sang ubas, mga talamnan sang olibo kag iban pa nga mga kahoy nga nagapamunga, nga puwerte kadamo. Nagkaon sila hasta nga nabusog sila kag nagmayo ang ila lawas. Nagkalipay sila sa imo puwerte nga kaayo sa ila. (Nehemias 9:25)
May 7,000 siya ka karnero, 3,000 ka camel, 500 ka paris sang mga baka, kag 500 ka donkey nga babayi. May madamo man siya nga mga suluguon. Siya ang pinakamanggaranon sa tanan nga tawo sa east sang Israel. (Job 1:3)
Kag ginhatagan sang hari sila ni Shadrac, Meshac, kag Abednego sang mas mataas pa gid nga posisyon sa probinsya sang Babilonia. (Daniel 3:30)
Pagkahapon may nag-abot nga isa ka manggaranon nga tawo nga taga-Arimatea. Ang iya ngalan si Jose kag nangin sumulunod siya ni Jesus. (Mateo 27:57)
Nagahunahuna kamo nga wala na sing kulang sa inyo, nga bugana na kamo kag nagahari na sa ginharian sang Dios bisan kami amon wala pa. Kuntani nagahari na kamo para makahari man kami upod sa inyo. Hasta gani subong ginaagwanta lang namon ang kagutom kag kauhaw, kag ginakulang pa kami sang amon mga bayo. Ginasakit kami sang mga tawo, kag wala kami sang kaugalingon nga balay. Nagaobra kami sing tudo para lang mabuhi. Ginapangamuyuan namon ang mga tawo nga nagapakalain sa amon nga kaluoyan pa gid sila sang Dios. Kag ginaagwanta lang namon ang mga paghingabot sang mga tawo. (1 Corinto 4:8, 11-12)
Wala ako nagasiling sina sa pagpabati-bati nga may kinahanglan ako. Kay nakatuon ako nga magkontento bisan ano ang akon kahimtangan. Kahibalo ako magpangabuhi sa tuman nga kaimulon, kag kahibalo man ako magpangabuhi nga sa bugana. Ini tanan natun-an ko agod bisan paano ang akon kahimtangan, busog man ukon gutom, bugana man ang akon pangabuhi ukon indi, kontento ako gihapon. Masarangan ko nga atubangon ang bisan ano nga kahimtangan paagi sa bulig ni Cristo nga nagapabakod sa akon. Pero salamat gid sa inyo pagbulig sa akon, sa akon mga palaligban. Kamo nga mga taga-Filipos nakahibalo nga sang pagsugod ko wali sang Maayong Balita, paghalin ko sa Macedonia, wala sing iban nga iglesya nga nagbulig sa akon mga kinahanglanon kundi kamo gid lang. Bisan sang didto ako sa Tesalonica, makapila kamo nagpadala sing bulig sa akon. Ginasambit ko ini indi tungod nagahandom ako nga makabaton liwat halin sa inyo, kundi ginahandom ko nga kamo makabaton man sing balos tungod nga kamo nagahatag. Karon bastante ako, kag sobra pa gani. Ang tanan nga akon mga kinahanglanon ari na kag wala gid sing kulang, tungod nga gindala na diri ni Epafroditus ang inyo ginpadala nga bulig. Ini nga bulig pareho sa mahamot nga halad nga ginahalad sa Dios, nga iya ginabaton nga may kalipay. (Filipos 4:11-18)

Ang Ginoo nalipay sa pag-uswag sang Iya mga alagad

Kabay pa nga ang mga nagakalipay sa akon pagkahilway sa mga akusasyon maghinugyaw sa kalipay. Kabay pa nga magsiling sila permi nga, “Dalayawon ang Ginoo nga nagakalipay sa kaayuhan sang iya alagad.” (Salmo 35:27)

Indi tanan magauswag

Ang iban sa ila ginyaguta kag ginhanot, kag may iban man nga ginpanggapos kag ginpangpriso. Ang iban ginbato hasta mapatay, ang iban ginlagari hasta mautod, kag ang iban pa gid ginpamatay sa espada. Ang iban sa ila nagbayo na lang sang panit sang karnero kag kanding. Puwerte sila kaimol, kag ginhingabot kag ginpintasan sang mga tawo. Napilitan sila nga magpanago sa kamingawan, sa kabukiran, sa mga kuweba, kag sa mga buho sang duta. Pero sa matuod lang, ang mga malain nga mga tawo diri sa kalibutan indi bagay nga mag-upod sa ila. Sila nga tanan ginadayaw tungod sa ila pagtuo. Pero wala nila nabaton sa ila nga tiyempo ang ginpromisa sang Dios. Kay may mas maayo pa nga plano ang Dios para sa aton, tungod kay gusto niya nga kita makaupod nila kon tumanon na niya ang iya ginpromisa. (Hebreo 11:36-40)

Si Jesus takos nga magbaton sang manggad

Kag nagakanta sila sing mabaskog: “Ang Karnero nga ginpatay takos nga magbaton sang awtoridad, manggad, kaalam, kusog, pagtahod, pagpadungog, kag pagdayaw!” (Pahayag 5:12)

Ang maalam mahimo magmanggaranon

Ang balos sa mga maalamon amo ang ila manggad, pero ang balos sa mga buang-buang sa ila nga kabuangan amo ang dugang nga kabuangan. (Hulubaton 14:24)

Paano nakuha ang manggad

Kon maalamon ka, mapundar kag mapauswag mo ang imo panimalay. (Hulubaton 24:3-4)

Mga butang nga nagapugong sa mga tawo nga magmanggaranon

Ang tawo nga ang gusto niya lang amo ang pagpangalipay, indi gid magmanggaranon kundi magaimol pa gani. (Hulubaton 21:17)
Magaimol ang tawo nga nagahatag sa mga manggaranon ukon nagadaogdaog sa mga imol para magmanggaranon siya. (Hulubaton 22:16)

Mga katalagman sang manggad

Paghigugma sa manggad

Indi kamo magsalig sa pagpanguwarta. Indi kamo maglaom nga may makuha kamo paagi sa pagpangawat. Bisan magdugang pa ang inyo manggad, indi ini pagsaligi. (Salmo 62:10)

Pagpabugal

Paagi sa imo kaalam kag ihibalo nagmanggaranon ka kag nakatipon sang bulawan kag pilak sa imo talaguan sang manggad. Paagi man sa imo abilidad sa pagnegosyo, nagdugang pa gid ang imo manggad, kag tungod sang imo manggad nagbugalon ka. (Ezekiel 28:4-5)
Kon parte sa mga manggaranon sa sini nga panahon, silingon mo sila nga indi sila magpabugal ukon magsalig sa ila manggad nga madali man lang madula. Dapat ibutang nila ang ila pagsalig sa Dios nga nagahatag sang tanan nga butang para mangin malipayon kita. (1 Timoteo 6:17)

Ang manggaranon indi dapat magpabugal kay malip-ot ang kabuhi

Ang mga kauturan nga imol dapat magkalipay sa pagpadungog sang Dios sa ila. Ang mga manggaranon dapat man magkalipay sa pagpaubos sang Dios sa ila. Kay pareho sang mga bulak sang hilamon ang manggaranon magataliwan man. Malaya ang hilamon samtang nagataas kag nagasingkal ang init sang adlaw. Dayon mahulog ang iya bulak kag madula ang iya katahom. Pareho man sini ang manggaranon, mapatay siya samtang masako sa iya mga buluhaton. (Santiago 1:9-11)

Magpabugal sa Ginoo, indi sa manggad

Nagsiling pa gid ang Ginoo, “Indi dapat magpabugal ang maalamon sang iya kaalam, ukon ang makusog sang iya kusog, ukon ang manggaranon sang iya manggad. Kon gusto niya magpabugal, dapat ipabugal lamang niya nga naintiendihan kag nakilal-an niya ako, nga ako ang Ginoo nga mahigugmaon, nga nagahimo sang husto kag matarong diri sa kalibutan, kay amo ini ang akon kalipay. Ako, ang Ginoo, ang nagasiling sini.” (Jeremias 9:23-24)

Ang manggad nagahatag sang pagbatyag nga luwas

Ang manggad sang manggaranon makaprotektar sa iya, pero ang kaimulon sang imol makalaglag sa iya. (Hulubaton 10:15)
Nagahunahuna ang mga manggaranon nga ang ila manggad makaprotektar sa ila pareho sa mataas nga mga pader nga nagapalibot sa siyudad. (Hulubaton 18:11)
Sang mabakod ang akon kahimtangan, nagsiling ako nga indi gid ako maano. Ini tungod sa kaayo mo, Ginoo. Ginpabakod mo ako pareho sa isa ka bukid. Pero sang nagpanago ka sa akon, hinadlukan ako. (Salmo 30:6-7)

Ang mga nagasalig sa manggad

Kay makita sang tanan nga bisan ang mga maalam nagakalamatay, amo man ang mga buang-buang kag mga balingag. Kag ibilin lang nila ang ila manggad sa iban. Ang ila lulubngan amo ang ila mangin balay hasta san-o. Dira sila magaestar hasta san-o bisan nga may ginapanag-iyahan sila nga mga duta. Bisan nga manggaranon pa ang tawo, mapatay lang siya gihapon pareho sa mga sapat. (Salmo 49:10-12)

Ang manggad nagahilig sa pagpabulag sang mga tawo

Si Lot nga nagaupod man kay Abram kon diin siya magkadto may iya man nga mga kasapatan kag mga tolda. Kag tungod kay madamo na ang ila kasapatan kag iban pa nga mga pagkabutang, indi sila puwede nga magtingob estar sa isa ka lugar. Ang palahalban indi makaigo sa ila. Tungod sini, nag-ilinaway ang mga manugbantay sang ila mga kasapatan. (Sadto nga panahon ang mga Canaanhon kag mga Periznon nagaestar pa sa sadto nga duta.) Gani nagsiling si Abram kay Lot, “Kita kag ang aton mga tinawo indi dapat mag-ilinaway, kay magparyentihanay kita. Ang maayo pa, mabulagay na lang kita tungod madamo pa man sang lugar nga puwede sayluhan. Ikaw ang magpili kon diin nga parte sang duta ang imo gusto. Kon mapawala ka, mapatuo ako; kon mapatuo ka, mapawala ako.” Nagtan-aw si Lot sa palibot kag nakita niya nga bugana sang tubig ang Kapatagan sang Jordan hasta sa Zoar, pareho sang katamnan sang Ginoo kag sang duta sang Egypt. (Ini sang wala pa ginlaglag sang Ginoo ang Sodom kag Gomora.) Gani ginpili ni Lot ang bilog nga Kapatagan sang Jordan sa east. Sa amo nga paagi nagbulagay si Lot kag si Abram. (Genesis 13:5-11)
Nagpananom si Isaac sa sadto nga lugar kag nakapatubas siya sing 100 ka pilo sa sina mismo nga tuig, tungod kay ginpakamaayo siya sang Ginoo. Nagpadayon ang iya pag-uswag hasta nga nagmanggaranon na gid siya katama. Nahisa sa iya ang mga Filistinhon tungod kay madamo na ang iya mga karnero, kanding, baka, kag mga suluguon. Ginpangtampukan nila sang duta ang mga bubon nga ginpangkutkot sadto sang mga suluguon sang iya amay nga si Abraham. Karon, nagsiling si Abimelec kay Isaac, “Halin ka na diri, kay madamo na kamo katama para sa amon.” (Genesis 26:12-16)
Gindala ni Esau ang iya mga asawa, mga anak, kag ang tanan nga sakop sang iya pamilya, pati ang iya mga pagkabutang kag kasapatan nga natipon niya sa Canaan, kag nagsaylo siya sa isa ka lugar palayo kay Jacob nga iya utod. Kay indi na sila puwede mag-upod sa isa ka lugar tungod sa kadamuon sang ila pagkabutang; kag ang lugar nga ila ginaestaran indi na makasustiner sa ila tungod sa kadamuon sang ila kasapatan. (Genesis 36:6-7)
Kaluluoy kamo nga nagapadamo sang balay kag nagapalapad sang inyo duta hasta nga wala na sing lugar ang iban kag kamo na lang ang nabilin nga nagaestar sa sini nga duta. (Isaias 5:8)

Ang manggad mahimo makapabulag sang mga Cristiano

Kay nakabati ako nga kon nagatilipon kamo bilang tumuluo, nagabinahin-bahin kamo, kag medyo nagapati ako nga may kamatuoran ini. Siguro kinahanglan man nga matabo ina dira sa inyo para mahibaluan kon sin-o gid sa inyo ang matuod nga tumuluo. Kon nagatilipon kamo para magsaulog sang Panihapon sang Ginoo, indi husto ang inyo ginahimo, tungod kay wala kamo nagahulatay kon magkaon. Gani ang iban sa inyo busog gid kag hubog samtang ang iban ya gutom kag ginauhaw. Ngaa indi kamo anay magkaon kag mag-inom sa inyo kaugalingon nga balay? Kay sa inyo ginahimo nga ina, ginapakahuy-an ninyo ang mga imol, kag pati ang bilog nga iglesya sang Dios ginainsulto ninyo. Ano bala ang akon isiling sa inyo? Dayawon ko bala kamo sa inyo ginahimo nga ina? Indi gid! (1 Corinto 11:18-22)

Ang manggad madaya/mahimo makatuog sang pagpamunga

Ang malain nga tawo indi makabaton sang matuod nga balos, pero ang nagahimo sang matarong makabaton sang matuod nga balos. (Hulubaton 11:18)
Sa iya pagsab-og, ang iban nagtupa sa higad sang dalan, kag gintuka ini sang mga pispis. Ang iban nagtupa sa kabatuhan. Hapaw lang ang duta sini, gani madali nga nagtubo ang binhi tungod kay manabaw ang duta. Ang iban nga mga binhi nagtupa kag nagtubo sa duta nga may mga tunukon nga hilamon, pero pagdabong sang mga hilamon nalumos ang tanom. Ang duta nga may mga hilamon nga tunukon nga gintup-an sang binhi amo ang mga tawo nga nakabati sang pulong sang Dios. Ugaling tungod sa mga palaligban sa sini nga panahon kag paghimulat nga makamanggad nalipatan nila ang pulong sang Dios nga ila nabatian kag wala ini namunga sa ila kabuhi. (Mateo 13:4-5, 7, 22)
Madamo nga butang ang iya gintudlo sa ila paagi sa mga paanggid. Siling niya, “Magpamati kamo! May isa ka mangunguma nga nagsab-og sang binhi. Ang iban nga mga binhi nagtupa kag nagtubo sa duta nga may mga tunukon nga hilamon, pero pagdabong sang mga hilamon nalumos ang tanom, gani wala nakapamunga. Ang duta nga may mga tunukon nga hilamon nga gintup-an sang binhi amo ang mga tawo nga nakabati sang pulong sang Dios. Ugaling tungod sa mga palaligban sa sini nga panahon kag paghimulat nga makamanggad, kag tungod sa sobra nga handom sang iban nga mga butang, nalipatan nila ang pulong sang Dios nga ila nabatian kag wala ini namunga sa ila kabuhi. (Marcos 4:2-3, 7, 18-19)
Ang iban nagtupa sa duta nga may mga tunukon nga hilamon, kag dungan nga nagtubo ining hilamon kag ang binhi. Gani sang ulihi nalumos sang hilamon ang nagtubo nga binhi. Ang duta nga may mga tunukon nga hilamon nga gintup-an sang binhi amo ang mga tawo nga nakabati sang pulong sang Dios, pero nadaog sila sang ila mga palaligban, mga manggad, kag mga kalipayan sa sini nga kalibutan, gani wala sila nagpamunga. (Lucas 8:7, 14)

Mabudlay sa manggaranon ang pagsulod sa Ginharian

May isa ka tawo nga nagpalapit kay Jesus kag nagpamangkot, “Manunudlo, ano bala ang maayo nga dapat ko himuon para maangkon ko ang kabuhi nga wala sing katapusan?” Nagsabat si Jesus sa iya, “Ngaa nagpamangkot ka sa akon kon ano ang maayo? Isa lang ang maayo, kag wala sing iban kundi ang Dios. Kon gusto mo nga makabaton sang kabuhi nga wala sing katapusan tumanon mo ang mga sugo.” Nagpamangkot siya liwat, “Ano nga mga sugo?” Nagsiling si Jesus sa iya, “Indi ka magpatay, indi ka magpanginbabayi ukon magpanginlalaki, indi ka magpangawat, indi ka magsaksi sing butig, tahuron mo ang imo amay kag iloy, kag higugmaon mo ang imo isigkatawo pareho sang paghigugma mo sa imo kaugalingon.” Nagsabat ang pamatan-on, “Ina tanan ginatuman ko. Ano pa bala ang kulang sa akon?” Nagsabat si Jesus, “Kon gusto mo nga wala ka na gid sing kakulangan sa panulok sang Dios, magpuli ka kag ibaligya ang imo mga pagkabutang, kag ang kuwarta ipanagtag mo sa mga imol. Sa sini nga paagi makaangkon ka sang manggad sa langit. Dayon, magbalik ka kag magsunod sa akon.” Pagkabati sadto sang pamatan-on naghalin siya nga masinulub-on kay madamo ang iya manggad. Gani nagsiling si Jesus sa iya mga sumulunod, “Sa pagkamatuod, mabudlay gid para sa isa ka manggaranon nga magpasakop sa paghari sang Dios. Mas mahapos pa nga mag-agi ang camel sa buho sang dagom sang sa magpasakop ang manggaranon sa paghari sang Dios.” Pagkabati sadto sang iya mga sumulunod, natingala gid sila. Gani nagpamangkot sila, “Ti kon amo sina, sin-o na lang ang maluwas?” Gintulok sila ni Jesus kag ginsilingan, “Kon sa tawo lang indi gid ini mahimo, pero kon sa Dios ang tanan nga butang mahimo.” (Mateo 19:16-26)
Sang manuglakat na si Jesus, may tawo nga nagdalagan palapit sa iya kag nagluhod. Dayon nagpamangkot ang tawo, “Maayo nga Manunudlo, ano bala ang akon himuon para maangkon ko ang kabuhi nga wala sing katapusan?” Nagsabat si Jesus sa iya, “Ngaa nagasiling ka nga maayo ako? Wala gid sing bisan sin-o nga maayo kundi ang Dios lang. Kon parte sa imo pamangkot, nahibaluan mo naman ang ginasiling sang Kasuguan: ‘Indi ka magpatay, indi ka magpanginbabayi ukon magpanginlalaki, indi ka magpangawat, indi ka magsaksi sing butig, indi ka magpangdaya, tahuron mo ang imo amay kag iloy.’ ” Nagsabat siya kay Jesus, “Manunudlo, ina tanan ginatuman ko halin sang bata pa ako.” Gintulok siya ni Jesus nga may paghigugma kag ginsilingan, “Isa pa ka butang ang kulang sa imo. Pauli ka kag ibaligya ang imo mga pagkabutang, kag ang kuwarta ipanagtag mo sa mga imol. Sa sini nga paagi makaangkon ka sang manggad sa langit. Dayon magbalik ka kag magsunod sa akon.” Nagkasubo gid ang tawo sang pagkabati niya sadto kag naghalin siya nga masinulub-on, kay madamo ang iya manggad. Sang makahalin na ang tawo, nagpanulok-tulok si Jesus sa palibot kag nagsiling sa iya mga sumulunod, “Mabudlay gid para sa mga manggaranon nga magpasakop sa paghari sang Dios.” Natingala ang mga sumulunod sa iya ginhambal. Gani nagpadayon siya sa pagsiling, “Mga anak, daw ano kabudlay ang magpasakop sa paghari sang Dios. Mas mahapos pa nga mag-agi ang camel sa buho sang dagom sang sa magpasakop ang manggaranon sa paghari sang Dios.” Natingala gid sila kag nagsiling, “Ti kon amo sina, sin-o na lang ang maluwas?” Gintulok sila ni Jesus kag ginsilingan, “Kon sa tawo lang indi gid ini mahimo, pero indi ini mabudlay sa Dios, kay ang tanan nga butang mahimo niya.” (Marcos 10:17-27)
Dayon nagsiling si Pedro, “Ti kami, ginbayaan namon ang amon mga pagkabutang kag nagsunod sa imo.” Nagsiling si Jesus sa ila, “Sa pagkamatuod, wala gid sing tawo nga nagbiya sang iya balay, asawa, mga utod, ginikanan, ukon mga bata tungod sang iya pagpasakop sa paghari sang Dios, nga indi makabaton sa sini nga panahon sang madamo pa gid sang sa iya ginbayaan, kag sa palaabuton makabaton man sang kabuhi nga wala sing katapusan.” (Lucas 18:28-30)

Ang manggaranon nga wala nakakilala sa Ginoo mabulag sa Iya sa wala katapusan

“Sang una may isa ka manggaranon nga ang iya bayo malahalon gid kag nagapagusto siya sa manamit nga mga pagkaon adlaw-adlaw. May isa man ka tawo nga imol nga ang iya ngalan si Lazarus. Ang iya lawas puno sang katol. Ginadala siya didto sa puwertahan sang balay sang manggaranon. Gusto niya nga makakaon kuntani bisan sang mga pagkaon na lang nga nagakalahulog sa lamisa sang manggaranon. Ginapalapitan siya sang mga ido kag ginadilapan ang iya mga katol. Sang ulihi napatay si Lazarus kag gindala siya sang mga anghel didto sa tupad gid ni Abraham. Ang manggaranon napatay man kag ginlubong. Kag sang nagaantos siya sing puwerte gid sa impyerno nakita niya sa malayo si Abraham kag didto sa iya tupad si Lazarus. Gani nagsinggit ang manggaranon kay Abraham, ‘Amay Abraham, kaluoyi man ako! Sugua si Lazarus nga itum-oy niya sa tubig bisan ang iya na lang tudlo kag patuluan ang akon dila para mabugnawan, kay puwerte gid ang akon pag-antos sa sini nga kalayo.’ Pero ginsabat siya ni Abraham, ‘Anak, sang nagakabuhi ka pa sa kalibutan maayo gid ang imo kahimtangan, kag si Lazarus ya nag-antos. Pero subong ginalipay siya diri kag ikaw nagaantos. (Lucas 16:19-25)

Ang mga manggaranon nagahunahuna nga maalam sila

Nagahunahuna ang mga manggaranon nga mga maalamon na gid sila, pero ang imol nga tawo nga may pag-intiendi nakahibalo kon ano gid sila nga klase sang tawo. (Hulubaton 28:11)

Paano gintratar sang manggaranon ang mga imol

Nagapakitluoy ang imol, pero nagasabat sing matigdas ang manggaranon. (Hulubaton 18:23)
Ang mga imol ginadumalahan sang mga manggaranon, kag ang mga nagautang ulipon sang mga nagapautang. (Hulubaton 22:7)
Pero ang inyo ginahimo, ginapakanubo ninyo ang mga imol. Indi bala nga ang mga manggaranon amo ang nagadaogdaog kag nagaakusar sa inyo? Indi bala nga sila amo man ang nagapakalain sang talahuron nga ngalan ni Jesu-Cristo nga sa sina nga ngalan kilala kamo? (Santiago 2:6-7)

Ang manggad mahimo makabulig sa pagkalimot sa Ginoo

“Dal-on na kamo sang Ginoo nga inyo Dios didto sa duta nga iya ginpromisa nga ihatag sa inyo mga katigulangan nga si Abraham, Isaac kag Jacob. Ini nga duta may dalagko kag mainuswagon nga mga banwa nga indi kamo ang nagpatindog. May mga balay man ini nga puno sang maayo nga mga butang nga indi kamo ang nagpangabudlay, may mga bubon nga indi kamo ang nagkutkot, kag may mga talamnan sang ubas kag sang mga kahoy nga olibo nga indi kamo ang nagtanom. Kag kon makakaon na gani kamo kag magkalabusog, mag-andam gid kamo nga indi ninyo malimtan ang Ginoo nga nagpaguwa sa inyo sa Egypt nga sa diin gin-ulipon kamo. (Deuteronomio 6:10-12)
Indi kamo mawad-an sang pagkaon sa sina nga duta kag indi kamo pagkulangon sang bisan ano. Bugana sang mga salsalon ang mga bato kag sang mga saway ang mga bukid. Kon makapagusto na gani kamo kaon, dayawa ninyo ang Ginoo nga inyo Dios tungod sa maayo nga duta nga iya ginhatag sa inyo. “Mag-andam gid kamo nga indi ninyo malimtan ang Ginoo nga inyo Dios kag indi ninyo masupak ang iya mga sugo kag mga pagsulundan nga ginahatag ko sa inyo subong. Kon makapagusto na gani kamo kaon kag makapatindog na sang maayo nga mga balay nga maestaran kag magdamo na ang inyo mga kasapatan, pilak, bulawan kag mga pagkabutang, mag-andam kamo nga indi kamo magpabugal kag magkalipat sa Ginoo nga inyo Dios nga nagpaguwa sa inyo sa Egypt nga sa diin gin-ulipon kamo. Gintuytuyan niya kamo sa malapad kag makahaladlok nga kamingawan nga may dalitan nga mga man-og kag mga iwi-iwi. Kag ini nga lugar wala sing tubig, pero ginhatagan niya kamo sang tubig halin sa matig-a gid nga bato Didto sa kamingawan, ginahatagan niya kamo sang manna—isa ka pagkaon nga wala makilala sang inyo mga katigulangan. Ginhimo ini sang Ginoo sa pagpaubos sa inyo kag sa pagtilaw sa inyo para sa ulihi mangin maayo ang inyo kahimtangan. Basi bala masiling kamo sa inyo kaugalingon, ‘Paagi sa akon gahom kag kusog naangkon ko ini tanan nga manggad.’ Pero dumdumon gid ninyo nga ang Ginoo nga inyo Dios amo ang naghatag sa inyo sang abilidad nga magmanggaranon kamo, kag ginhimo niya ini para matuman niya ang iya kasugtanan nga iya ginsumpa sa inyo mga katigulangan. Ginatuman niya gani ini subong. (Deuteronomio 8:9-18)
Dal-on ko sila sa maayo kag mapatubason nga duta nga ginsumpa ko nga ihatag sa ila mga katigulangan. Didto magakabuhi sila nga mabuganaon; magakaon sila sang tanan nga pagkaon nga luyag nila, kag mabusog gid sila. Pero magabiya sila sa akon kag magasimba sa iban nga mga dios. Lapason nila ang akon kasugtanan. (Deuteronomio 31:20)
Ginoo, may duha ako ka butang nga pangayuon sa imo. Kon mahimo ihatag ini sa akon sa wala pa ako mapatay. Una, buligi ako nga indi ako magbutig. Ikaduha, indi ako pagpamanggaruna ukon pagpaimula, kundi hatagi lang ako sang akon ginakinahanglan. Kay kon manggaranon ako, basi kon indi ko ikaw pagkilalahon; kag kon imol ako, basi kon mangawat ako kag mapahuy-an ko ikaw. (Hulubaton 30:7-9)
Ginpaandaman ko kamo sang maayo pa ang inyo kahimtangan, pero indi kamo magpamati. Amo na gid ina ang inyo batasan halin sang bata pa kamo; indi gid kamo magtuman sa akon. Laptahon ko ang tanan ninyo nga pangulo pareho sang upa nga ginapalid sang hangin, kag ang inyo kadampig nga mga nasyon pagabihagon. Mahuy-an gid kamo tungod sang tanan ninyo nga kalautan. (Jeremias 22:21-22)
Nagasiling kamo nga manggaranon kamo, nga ginpakamaayo kamo kag wala na sing kulang sa inyo. Pero wala kamo kahibalo nga makaluluoy gid kamo, tungod kay pobre kamo sa pagtuo, bulag sa kamatuoran, kag hublas sa panulok sang Dios. Gani nagalaygay ako sa inyo nga magbakal kamo sa akon sang bulawan nga ginpaagi sa kalayo nga amo ang matuod nga pagtuo, para mangin manggaranon kamo. Magbakal man kamo sa akon sang puti nga bayo para matabunan ninyo ang inyo makahuluya nga pagkahublas. Kag magbakal man kamo sa akon sang bulong nga inughaplas sa inyo mata para makakita kamo sang kamatuoran. (Pahayag 3:17-18)

Ang manggad nagapatubo sang kahisa

Nagpananom si Isaac sa sadto nga lugar kag nakapatubas siya sing 100 ka pilo sa sina mismo nga tuig, tungod kay ginpakamaayo siya sang Ginoo. Nagpadayon ang iya pag-uswag hasta nga nagmanggaranon na gid siya katama. Nahisa sa iya ang mga Filistinhon tungod kay madamo na ang iya mga karnero, kanding, baka, kag mga suluguon. (Genesis 26:12-14)
Karon, nagsiling si Abimelec kay Isaac, “Halin ka na diri, kay madamo na kamo katama para sa amon.” (Genesis 26:16)
Nakabati si Jacob nga ang mga anak nga lalaki ni Laban nagasiling, “Ginkuha ni Jacob ang halos tanan nga pagkabutang sang aton amay. Ang tanan niya nga manggad naghalin sa pagkabutang sang aton amay.” (Genesis 31:1)

Mga sumpa sang manggad

Sumpa sang pagkidnap

Ang manggaranon nagabayad para magawad ang iya kabuhi sa mga nagapahog sa iya, pero ang imol, wala sing may nagapahog sa iya. (Hulubaton 13:8)

Sumpa sang kakulang sa tulog

Ang trabahador makatulog sing maayo bisan gamay ukon madamo ang iya pagkaon, pero ang manggaranon iya, sa sobra nga manggad, indi makatulog sing maayo. (Manugwali 5:12)

Mga kalaut nga ginpahayag sa mga manggaranon

“Pero kaluluoy kamo nga mga manggaranon, kay naangkon na ninyo ang inyo kalipay. (Lucas 6:24)
Kamo nga mga manggaranon, pamati kamo! Maghibi kamo sing tudo sa mga kalisod nga magaabot sa inyo. Nagakadunot ang inyo mga manggad kag ginaut-ot sang mga sapat-sapat ang inyo mga bayo. Ginatago lang ninyo ang inyo mga kuwarta kag indi man lang mapuslan. Sa ulihi nga mga inadlaw silutan kamo sa impyerno tungod sa inyo kuwarta nga wala ninyo paggamita sa kaayuhan. Kanugon lang sang inyo pagtipon kay ang kalibutan madali na lang matapos. Pamatii ninyo ang mga reklamo sang mga tawo nga inyo ginpaobra sa inyo kaumahan pero wala ninyo pagsuhuli. Dapat ninyo mahibaluan nga ang mga paghibi sang inyo mga manug-ani nabatian sang Ginoo nga Makagagahom. Nagpagusto kamo sa inyo kabuhi diri sa kalibutan. Pareho lang nga ginpatambok ninyo ang inyo kaugalingon para sa adlaw sang pag-ihaw. (Santiago 5:1-5)

Ngaa nagauswag ang malaut?

Kay ginapabugal nila ang ila malain nga mga handom. Sila nga mga dalok nagapakamalaot kag nagayaguta sa imo, Ginoo. Tungod sang pagkahambog nila nga mga malain, wala sila nagadangop sa imo. Wala gid sila nagahunahuna parte sa imo. Mauswagon sila permi, kag ginabaliwala lang nila ang imo paghukom. Ginahikayan pa nila ang tanan nila nga kaaway. (Salmo 10:3-5)
Ginsulat ni David. Indi ka magpanginit sa malain nga mga tawo, ukon magkahisa sa ila nga mga nagahimo sang malain. Kay sa indi madugay mangin pareho sila sa hilamon nga magakalamatay ukon pareho sa malagtom nga mga tanom nga magakalalaya. Magpakalinong ka sa presensya sang Ginoo kag maghulat nga may pagpasensya sa iya nga himuon. Indi ka magpanginit sa mga tawo nga mainuswagon, nga madinalag-on sa ila malain nga mga plano. Kay ang malain nga mga tawo palayason sa duta sang Israel, pero atong nagasalig sa Ginoo padayon nga magaestar sa sina nga duta. Sa indi madugay magakaladula ang mga malain. Bisan pangitaon pa ninyo sila, indi na ninyo sila makita. Pero ang mga mapainubuson padayon nga magaestar sa duta sang Israel nga maayo gid ang ila kahimtangan. (Salmo 37:1-2, 7, 9-11)
Ang kanta nga ginsulat ni Asaf. Maayo gid ang Dios sa Israel, labi na gid sa mga matinlo ang tagipusuon. Pero ako, diutayan lang madulaan sang pagtuo, kay nahisa ako sa bugalon kag malain nga mga tawo sang makita ko nga nagauswag sila. Maayo ang ila lawas kag indi masakit ang ila kamatayon. Wala sila nagaantos kag wala sila sing mga kalisod pareho sa iban nga mga tawo. Gani ginapakita-kita nila ang ila pagkabugalon kag pagpamintas. Ang ila mga tagipusuon puno sang kalautan, kag ang ila lang permi nga ginahunahuna amo ang paghimo sang malain. Ginayaguta nila kag ginahambalan sang malain ang iban. Sa ila nga pagkabugalon nagapamahog sila sa pagpamigos sa iban. Nagahambal sila sang malain sa Dios sa langit kag sa mga tawo sa kalibutan. Bisan ang katawhan sang Dios nagasunod sa ila, kag nagabaton lang sa ila ginahambal. Nagasiling sila, “Paano makahibalo ang Dios? Wala sing inalung-ong ang Labing Mataas nga Dios.” Amo ina ang mga malain, wala sing palaligban kag nagamanggaranon pa gid. Gani wala bala sing pulos ang pagkabuhi ko nga matinlo kag wala sing sala? Kay permi mo ako ginapaantos, O Dios; halos kada aga ginasilutan mo ako. Kon ginyaguta ko man ikaw pareho sang ginhambal sang mga malain, mahimo nga ginluiban ko ang imo katawhan. Karon gintinguhaan ko gid nga intiendihon ini nga mga butang pero binudlayan ako, hasta nga nagkadto ako sa imo templo, kag dayon naintiendihan ko kon ano ang matabo sa mga malain. Matuod gid man nga ginabutang mo sila sa indi sigurado nga kahimtangan, kag laglagon mo sila. Gulpi lang sila nga malaglag; magakalamatay sila tanan sa ila makahaladlok nga dangatan. Pareho sila sa damgo nga pagkaaga wala na. Indi na sila madumduman pa kon silutan mo na sila, O Ginoo. (Salmo 73:1-20)
Ang mabuot nga babayi nagaani sang pagpadungog, pero ang mapintas nga tawo hasta lang sa pag-angkon sang manggad. (Hulubaton 11:16)
O Ginoo, kon may reklamo ako kontra sa imo, nagaguwa nga husto ka. Pero karon may pamangkot ako parte sa imo hustisya: Ngaa bala nga nagauswag ang mga malain? Ngaa nagakabuhi nga matawhay ang mga tawo nga nagaluib sa imo? Ginpakamaayo mo sila pareho sang kahoy nga nakapanggamot, nga nagtubo kag nagpamunga. Ginadayaw ka nila sa ila lang baba kag indi halin sa ila tagipusuon. (Jeremias 12:1-2)

Dimatinahuron sa Dios nga manggaranon

Didto sa Maon may isa ka tawo nga manggaranon gid, nga may duta sa Carmel. May 1,000 siya ka kanding kag 3,000 ka karnero nga iya ginapaguntingan sa Carmel. (1 Samuel 25:2)
Anom ka bulan ang punsyon; kag sa sulod sang sini nga mga binulan ginpakita ni Ahasuerus kon daw ano kamanggaranon ang iya ginharian, kag kon daw ano siya kagamhanan kag kahalangdon. (Ester 1:4)
Ginpahambog niya sa ila ang iya madamo nga manggad kag kabataan, kag ang tanan nga pagpadungog sa iya sang hari kag ang paghatag sa iya sang mataas nga posisyon nga labaw sa tanan nga opisyal kag sa iban pa nga mga alagad sang hari. (Ester 5:11)
Madamo gid ang ila duta sang pilak kag bulawan, kag wala nagakaubos ang ila manggad. Madamo gid ang ila mga kabayo, kag wala nagakaubos ang ila mga karwahe. (Isaias 2:7)
Nagbiyahe ka nga dala ang imo mga baligya, kag ini nakabulig sa mga kinahanglanon sang madamo nga nasyon. Nagmanggaranon ang mga hari sa kalibutan tungod sang imo manggad kag mga baligya. (Ezekiel 27:33)
“Karon, isugid ko na sa imo ang kamatuoran: May tatlo pa ka hari nga magahari sa Persia. Ang ikaapat nga hari nga magasunod sa ila nga tatlo mas manggaranon pa sang sa ila. Paagi sa iya manggad, mangin gamhanan siya, kag pagasulsulan niya ang iban nga mga ginharian nga magpakig-away kontra sa ginharian sang Greece. (Daniel 11:2)
May isa ka tawo didto nga manggaranon nga ang iya ngalan si Zakeus. Siya amo ang pangulo sang mga manugsukot sang buhis. (Lucas 19:2)

Ginsugo nga indi pangitaon ang pag-uswag sang pila ka tawo

Samtang buhi pa kamo, indi gid kamo magbulig sa mga Ammonhon ukon Moabnon sa bisan ano nga paagi. (Deuteronomio 23:6)
Nagsiling man ang mga propeta sa amon nga indi gid kami magpangasawa ukon magpamana sa ila, kag indi gid kami magbulig sa ila nga mag-uswag sila, para mangin mabakod kag mainuswagon kami, kag para ini nga kauswagan magapabilin sa amon mga kaliwat hasta san-o. (Ezra 9:12)

Sala nga paagi sang pag-uswag

Ang iban nagauswag paagi sa pagpakasala nga wala nagakilala sang ila sala

Nagapabugal pa kamo nga mga taga-Israel, “Nakatipon kami sang manggad kag puwerte na kami ka manggaranon. Wala sing may makaakusar sa amon nga nakatipon kami sang manggad sa malain nga paagi, kay sala ina nga buluhaton.” (Hoseas 12:8)
Ang mga nagabakal kag nagaihaw sa ila wala ginasiluti. Ang mga nagabaligya sa ila nagasiling, ‘Dalayawon ang Ginoo! Manggaranon na ako!’ Bisan ang ila mga manugbantay wala naluoy sa ila. (Zacarias 11:5)

Ang iban nagapakita nga relihiyoso agod mag-uswag

Nagsiling si Micas, “Karon, sigurado ako nga pakamaayuhon ako sang Ginoo tungod kay may pari na ako nga Levita.” (Hukom 17:13)

Iban pa

...pareho nga daw nagapangita ka sang pilak ukon sang tinago nga manggad. (Hulubaton 2:4)
Indi pagpakamalauta ang hari bisan sa hunahuna mo lang, ukon ang manggaranon bisan sa tago lang, kay basi kon may makasugid sini sa ila. (Manugwali 10:20)

Ang mga tawo kon kaisa nagadaya parte sa ila kahimtangan sa pinansyal

May mga tawo nga nagapakuno-kuno nga manggaranon, pero imol gali. Kag may mga tawo man nga nagapakuno-kuno nga imol, pero manggaranon gali. (Hulubaton 13:7)

Ang kuwarta gingamit sa pagpakita sang bili sang Ginharian sang Dios

“Ang paghari sang Dios pareho man sa manggad nga ginlubong sa duta nga nasapwan sang isa ka tawo. Ang iya ginhimo, gintampukan niya ini liwat, kag nagpuli siya nga malipayon. Ginbaligya niya ang tanan niya nga pagkabutang kag ginbakal niya dayon ato nga duta. “Ang paghari sang Dios pareho man sa negosyante nga nagapangita sang mga perlas. Sang makakita siya sang malahalon gid nga perlas, nagpuli siya kag ginbaligya ang tanan niya nga pagkabutang kag ginbakal niya dayon ato nga perlas. (Mateo 13:44-46)

Ang matarung nga pagkabuhi ginpaanggid sa pilak

Ang mga pulong sang matarong nga tawo bilidhon pareho sa pilak, pero ang hunahuna sang malain nga tawo wala sing pulos. (Hulubaton 10:20)

Paghukom sa manggaranon nga dimatinahuron nga mga pungsod

Gani gindala nila sa tabok sang ililigan sang tubig sang Arabim ang mga pagkabutang nga ila ginpangabudlayan kag ang ila mga natipon. (Isaias 15:7)
Babilonia, madamo ang imo katubigan kag puwerte ang imo manggad. Pero nag-abot na ang imo katapusan, ang tion sang imo kalaglagan. (Jeremias 51:13)
...ang siyudad nga dulungkaan sang mga barko kag sentro sang negosyo sang mga nagaestar malapit sa dagat. Silinga siya nga ako, ang Ginoong Dios, nagasiling, ‘Tyre, nagapabugal ka nga matahom ka kag wala gid sing deperensya. “ ‘Nagapakignegosyo ang Tarshish sa imo kay madamo ang imo manggad. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya pilak, salsalon, lata, kag tingga. Nagapakignegosyo man sa imo ang Greece, Tubal kag Meshec. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya mga ulipon kag mga saway nga kagamitan. Ang ginbayad naman sang mga taga-Bet Togarma sa imo mga baligya mga kabayo nga inug-obra, mga kabayo nga para sa inaway, kag mga mula. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang mga taga-Dedan, kag madamo ang imo mga suki sa mga lugar nga malapit sa dagat. Ang ila ginbayad sa imo mga bangkil sang elepante kag matig-a kag maitom nga mga kahoy. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang Aram tungod sang imo madamo nga produkto. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya mga turquiso, granate nga mga tela, binordahan nga mga tela, maayo nga klase nga linen, koral, kag mga rubi. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang Juda kag Israel. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya trigo nga halin sa Minnit, higos, honey, lana, kag balanyos. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang Damascus tungod sang imo madamo nga manggad kag produkto. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya bino nga halin sa Helbon kag delana nga halin sa Zahar. Ang taga-Dan kag taga-Javan nga halin sa Uzal nagapakignegosyo man sa imo. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya mga salsalon kag mga panakot. “ ‘Ang ginbayad sang mga taga-Dedan sa imo mga baligya mga tela nga panghapin sa pulungkuan sa likod sang sapat. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang mga taga-Arabia kag ang tanan nga pangulo sang Kedar. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya mga karnero kag mga kanding. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang mga negosyante sang Sheba kag Raama. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya tanan nga klase sang maayo nga mga panakot, mga malahalon nga mga bato, kag bulawan. “ ‘Nagapakignegosyo man sa imo ang mga taga-Haran, Cane, Eden, ang mga negosyante sa Sheba, Ashur, kag Kilmad. Ang ila ginbayad sa imo mga baligya mga malahalon nga mga bayo, asol nga mga tela, binordahan nga mga tela, kag mga carpet nga lain-lain sing kolor nga maayo ang pagkatahi. “ ‘Ang mga barko sang Tarshish amo ang mga manugkarga sang imo mga balaligya. Pareho ka sa barko nga puno sang mga kargaminto samtang nagabiyahe sa kadagatan. Pero dal-on ka sang imo mga manugbugsay sa lawod, kag wasakon ka sang mabaskog nga hangin halin sa east. Ang tanan nga ara sa imo magakalalunod: ang imo manggad, mga baligya, mga tripulante, mga marinero, mga panday, mga negosyante, kag ang tanan mo nga mga soldado. Magakalalunod ini tanan sa lawod sa adlaw nga mawasak ka. (Ezekiel 27:3, 12-27)
“Ang mga taga-Israel pareho sa tanom nga ubas nga madabong kag madamo sing bunga. Samtang nagauswag sila madamo man ang ila ginapatindog nga mga halaran, kag ginapatahom nila ang handumanan nga mga bato nga ila ginasimba. Mga madaya sila, kag karon dapat nga mag-antos sila tungod sang ila mga sala. Gub-on sang Ginoo ang ila mga halaran kag handumanan nga mga bato. (Hoseas 10:1-2)
Maghibi kamo nga nagaestar sa ubos nga parte sang Jerusalem tungod kay magakalamatay ang tanan ninyo nga mga negosyante. Agawon ang ila mga pagkabutang kag bayaan nila ang ila mga balay. Indi sila ang magaestar sa mga balay nga ila ginpatindog. Kag indi sila ang magainom sang bino nga halin sa ila gintanom nga mga ubas.” Indi makaluwas sa ila ang ila mga pilak kag mga bulawan sa sina nga adlaw nga ipakita ko ang akon kaakig nga pareho sang kalayo nga magalamon sang bilog nga duta. Gulpi ko lang nga laglagon ang tanan nga nagaestar sa duta.” (Zefanias 1:11, 13, 18)
Nagpatindog ang mga pumuluyo sang Tyre sang pamakod nga mga pader, kag nagtipon sila sang mga pilak kag mga bulawan nga pareho lang nga nagtumpok sila sang duta. Pero kuhaon sang Ginoo ang ila mga pagkabutang kag ihaboy niya ang ila manggad sa dagat. Kag ang ila siyudad pagalamunon sang kalayo. (Zacarias 9:3-4)

Ang hari indi dapat magmanggaranon sing labi

Ang inyo hari indi dapat magtipon sang madamo nga kabayo, kag indi niya dapat pabalikon ang iya mga tawo sa Egypt sa pagbakal sang mga kabayo, kay ang Ginoo nga inyo Dios nagsiling sa inyo nga indi na gid kamo magbalik didto. Kinahanglan nga indi madamo ang iya asawa kay basi bala magtalikod siya sa Ginoo. Kag kinahanglan nga indi siya mag-angkon sang madamo nga pilak kag bulawan. (Deuteronomio 17:16-17)

Ang mga hari nagsupak sa sugo nga indi magmanggaranon sing labi

May 40,000 ka kuwadra si Solomon para sa iya mga kabayo nga pangkarwahe, kag may 12,000 siya ka manugkabayo. (1 Hari 4:26)
Kada tuig nagabaton si Solomon sing mga 23 ka tonelada nga bulawan, wala labot sa mga buhis nga halin sa mga negosyante, sa tanan nga hari sang Arabia, kag sa mga gobernador sang Israel. Nagpahimo si Haring Solomon sang 200 ka dalagko nga mga taming nga ang kada taming nahaklapan sing mga pito ka kilo nga bulawan. Nagpahimo man siya sang 300 ka magagmay nga mga taming nga ang kada taming nahaklapan sing mga duha ka kilo nga bulawan. Ginpabutang niya ini tanan didto sa parte sang palasyo nga ginatawag Kagulangan sang Lebanon. Nagpahimo man ang hari sang isa ka dako nga trono nga halin sa mga bangkil sang mga elepante, kag ginhaklapan ini sang puro nga bulawan. May anom ka halintang ang trono, kag tipulon ang likod sini. Sa kada kilid sang halambuyan sini may ara nga estatwa sang leon nga nagatindog. Kag may ara man nga estatwa sang leon sa kada kilid sang halintang. Dose tanan ka estatwa sang leon sa anom ka halintang. Wala sing may makapareho sini nga trono sa bisan diin nga ginharian. Ang tanan nga ilimnan ni Haring Solomon puro bulawan, kag ang tanan nga kagamitan sa parte sang palasyo nga ginatawag Kagulangan sang Lebanon puro man bulawan. Wala ini ginhimo sa pilak kay gamay lang ang bili sang pilak sang panahon ni Solomon. May mga barko man si Solomon nga pangnegosyo nga nagabiyahe upod sa mga barko ni Hiram. Ini nga mga barko nagapuli isa ka bes sa kada tatlo ka tuig, nga may dala nga mga bulawan, pilak, bangkil sang elepante, kag dalagko kag magagmay nga klase sang mga amo. Wala sing bisan sin-o nga hari sa kalibutan nga makatupong sa kaalam kag sa manggad ni Haring Solomon. Ang mga tawo sa tanan nga nasyon nagatinguha nga makita si Solomon para makapamati sila sa kaalam nga ginhatag sang Dios sa iya. Kada tuig, ang kada isa nga nagabisita sa iya may dala nga mga regalo—mga butang nga hinimo halin sa pilak kag bulawan, mga bayo, mga armas, mga panakot, mga kabayo, kag mga mula. Nakatipon si Solomon sang 1,400 ka karwahe kag 12,000 ka kabayo. Ginbutang niya ang iban sini sa mga banwa nga bulutangan sang iya mga karwahe, kag ang iban didto sa iya sa Jerusalem. Sang panahon nga siya ang hari, ang pilak sa Jerusalem daw pareho lang ka ordinaryo sa mga bato, kag ang kahoy nga sedro daw pareho kabugana sa ordinaryo nga mga kahoy nga sikomoro sa mga bulobukid sa west. Ang mga kabayo ni Solomon naghalin pa sa Egypt kag sa Cilicia. Ginbakal ini sa Cilicia sang iya mga manugbakal sa husto nga bili. (1 Hari 10:14-28)
Nakatipon si Solomon sang 1,400 ka karwahe kag 12,000 ka kabayo. Ginbutang niya ang iban sini sa mga banwa nga bulutangan sang iya mga karwahe, kag ang iban didto sa iya sa Jerusalem. Sang panahon nga siya ang hari, ang pilak kag bulawan sa Jerusalem daw pareho lang ka ordinaryo sa mga bato, kag ang kahoy nga sedro daw pareho kabugana sa ordinaryo nga mga kahoy nga sikomoro sa mga bulobukid sa west. Ang mga kabayo ni Solomon naghalin pa sa Egypt kag sa Cilicia. Ginbakal ini sa Cilicia sang iya mga manugbakal sa husto nga bili. Sadto nga tion ang bili sang karwahe nga halin sa Egypt 600 ka bilog nga pilak, kag ang kabayo 150 ka bilog nga pilak. Ginbaligya man ini sang mga tinawo ni Solomon sa tanan nga hari sang mga Hithanon kag sang mga Arameanhon. (2 Cronica 1:14-17)
Dalayawon ang Ginoo nga imo Dios, nga nalipay sa imo kag nagbutang sa imo sa trono para maghari para sa iya. Tungod sa gugma sang imo Dios sa Israel kag sa iya handom nga padayunon niya ini nga nasyon hasta san-o, ginhimo niya ikaw nga hari sini, para himuon mo ang husto kag matarong.” Dayon ginhatagan niya si Haring Solomon sing mga lima ka tonelada nga bulawan, madamo nga panakot kag malahalon nga mga bato. Wala na gid sing may makatupong sa kadamuon sang panakot nga ginhatag sang rayna sang Sheba kay Haring Solomon. May dala man ang mga tinawo ni Haring Solomon kag ang mga tinawo ni Hiram sang mga bulawan, mga kahoy nga almug, kag malahalon nga mga bato halin sa Ofir. Gin-gamit ni Haring Solomon ang mga kahoy nga almug nga mga hagdanan sa templo sang Ginoo kag sa palasyo, kag ang iban ginhimo nga mga arpa kag mga lira para sa mga musikero. Wala gid sing pareho sina nga nakita sang una sa Juda. Ginhatag ni Haring Solomon sa rayna sang Sheba ang bisan ano nga ginpangayo niya. Mas sobra pa ang ginhatag ni Solomon sa iya sang sa gindala niya. Dayon nagpuli ang rayna sa iya lugar upod sang iya mga tinawo. Kada tuig nagabaton si Solomon sing mga 23 ka tonelada nga bulawan, wala labot sa mga buhis nga halin sa mga negosyante. Nagahatag man sa iya sang mga bulawan kag pilak ang tanan nga hari sang Arabia kag ang mga gobernador sang Israel. Nagpahimo si Haring Solomon sang 200 ka dalagko nga mga taming nga ang kada taming nahaklapan sing mga pito ka kilo nga bulawan. Nagpahimo man siya sang 300 ka magagmay nga mga taming nga ang kada taming nahaklapan sing mga tatlo kag tunga ka kilo nga bulawan. Ginpabutang niya ini tanan didto sa parte sang palasyo nga ginatawag Kagulangan sang Lebanon. Nagpahimo man ang hari sang isa ka dako nga trono nga halin sa mga bangkil sang mga elepante, kag ginhaklapan ini sang puro nga bulawan. May anom ka halintang ang trono, kag may bulawan ini nga tulungtungan sang tiil. Sa kada kilid sang halambuyan sini may ara nga estatwa sang leon nga nagatindog. Kag may ara man nga estatwa sang leon sa kada kilid sang halintang. Dose tanan ka estatwa sa anom ka halintang. Wala sing may makapareho sini nga trono sa bisan diin nga ginharian. Ang tanan nga ilimnan ni Haring Solomon puro bulawan, kag ang tanan nga kagamitan sa parte sang palasyo nga ginatawag Kagulangan sang Lebanon puro man bulawan. Wala ini ginhimo sa pilak kay gamay lang ang bili sang pilak sang panahon ni Solomon. May mga barko man si Solomon nga pangnegosyo, nga ginadala sang mga tinawo ni Hiram. Ini nga mga barko nagapuli isa ka bes sa kada tatlo ka tuig, nga may dala nga mga bulawan, pilak, bangkil sang elepante, kag dalagko kag magagmay nga klase sang mga amo. Wala sing bisan sin-o nga hari sa kalibutan nga makatupong sa kaalam kag sa manggad ni Haring Solomon. Ang tanan nga hari sa kalibutan nagatinguha nga makita si Solomon para makapamati sila sa kaalam nga ginhatag sang Dios sa iya. Kada tuig, ang kada isa nga nagabisita sa iya may dala nga mga regalo—mga butang nga hinimo halin sa pilak kag bulawan, mga bayo, mga armas, mga panakot, mga kabayo, kag mga mula. May 4,000 ka kuwadra si Solomon para sa iya mga kabayo kag mga karwahe. May 12,000 siya ka kabayo nga ginbutang niya sa mga banwa nga bulutangan sang iya mga karwahe, kag ang iban didto sa iya sa Jerusalem. Ginsakop niya ang tanan nga hari halin sa Suba sang Euphrates hasta sa duta sang mga Filistinhon kag sa border sang Egypt. Sang panahon nga siya ang hari, ang pilak sa Jerusalem daw pareho lang ka ordinaryo sa mga bato, kag ang kahoy nga sedro daw pareho kabugana sa ordinaryo nga mga kahoy nga sikomoro sa mga bulobukid sa west. (2 Cronica 9:8-27)

Panagna

Ang mga pumuluyo sang Tyre magadala sang mga regalo sa imo para mangin maayo ka sa ila, pati na ang mga pinakamanggaranon sa ila. (Salmo 45:12)
Gin-abiabi ni Hezekia ang mga mensahero kag ginpakita niya sa ila ang tanan nga butang sa iya talaguan sang manggad—ang mga pilak, mga bulawan, mga panakot, mga maayo nga klase sang lana, ang iya mga armas, kag ang iban pa niya nga mga manggad. Wala sing bisan ano nga ara sa iya palasyo ukon ginharian nga wala niya ginpakita sa ila. Nagpamangkot pa gid ang propeta, “Ano ang ila nakita sa imo palasyo?” Nagsabat si Hezekia, “Nakita nila ang tanan sa akon palasyo. Wala gid sing bisan ano sa akon manggad nga wala ko ginpakita sa ila.” Dayon nagsiling si Isaias kay Hezekia, “Pamatii ining mensahi sang Ginoo nga Makagagahom: Magaabot gid ang tion nga dal-on sa Babilonia ang tanan nga pagkabutang sa imo palasyo, ang tanan nga natipon sang imo mga katigulangan nga ara pa hasta subong. Wala gid sing may mabilin, siling sang Ginoo. (Isaias 39:2, 4-6)
Kon makita mo na ini mangin malipayon ka, kag magaawas gid ang imo kalipay, kay ang mga manggad sang mga nasyon pagadal-on sa imo. Mapuno ang imo duta sang mga camel sang mga taga-Midian kag sang mga taga-Efa. Magaabot sila sa imo halin sa Sheba nga may dala nga mga bulawan kag mga insenso para magsimba sa Ginoo. “Magabiyahe ang mga barko nga daw sa mga panganod nga nagalupad, kag daw sa mga pating nga nagapadulong sa ila mga pugad. Ini nga mga barko iya sang mga tawo nga nagaestar sa malayo nga mga lugar, nga nagalaom sa Ginoo. Pangunahan sila sang mga barko sang Tarshish sa pagdala sang imo katawhan pabalik sa imo halin sa malayo nga mga lugar. Magadala pa sila sang mga bulawan kag mga pilak para sa Ginoo nga imo Dios, ang Balaan nga Dios sang Israel, kay ginapadunggan ka niya.” Permi lang nga mangin bukas ang imo puwertahan adlaw-gab-i, sa pagbaton sang mga manggad sang mga nasyon. Magaparada ang mga hari pasulod sa imo. (Isaias 60:5-6, 8-9, 11)
Tawgon kamo nga mga pari sang Ginoo, mga alagad sang aton Dios. Mabusog kamo sa manggad sang mga nasyon, kag malipay kamo nga maangkon ninyo ini. Sa baylo nga mahuy-an kamo, madoble pa ang pagpakamaayo nga mabaton ninyo sa inyo duta, kag malipay gid kamo sa inyo mabaton. Ang inyo kalipay magapadayon hasta san-o. (Isaias 61:6-7)
Uyugon ko ang tanan nga nasyon kag pagadal-on nila diri sa templo ang ila mga manggad, gani mapuno ang templo sang malahalon nga mga butang. (Haggai 2:7)
Nagsiling ang anghel nga isugid ko pa gid ining ginsiling sang Ginoo nga Makagagahom: “Magauswag liwat ang akon mga banwa sa Juda. Kag lipayon ko liwat ang Zion, ang siyudad sang Jerusalem, kag kabigon ko ini liwat nga akon pinili nga siyudad.” (Zacarias 1:17)
Amo man ini ang mensahi nga ginpahambal ko sa mga propeta sadto, sang panahon nga mainuswagon pa ang Jerusalem kag madamo pa ini sang tawo pati ang mga banwa sa palibot sini, kag pati ang Negev kag ang mga bulobukid sa west.” (Zacarias 7:7)
Dayon nagpanago sa mga kuweba kag sa idalom sang dalagko nga mga bato sa mga bukid ang mga hari sa kalibutan, ang mga manugdumala, ang mga opisyal sang mga soldado, ang mga manggaranon, ang mga gamhanan, kag ang tanan nga klase sang tawo, ulipon ukon indi. Nagsiling sila sa mga bukid kag sa mga bato, “Tiphagi ninyo kami kag tabuni para indi kami makita sang nagapungko sa trono kag para makaluwas kami sa kaakig sang Karnero. (Pahayag 6:15-16)
Kag indi lang ina, kundi ginpilit niya ang tanan nga tawo, bantog kag indi, manggaranon kag imol, ulipon kag indi ulipon, nga markahan sila sa ila tuo nga kamot ukon sa ila mga agtang. Kag ang bisan sin-o nga indi magpamarka sang ngalan sang premiro nga sapat ukon sang numero sang iya ngalan indi makabakal ukon makabaligya. (Pahayag 13:16-17)
Nagabayo ang babayi sing granate kag pula. Gindekorasyunan man siya sang bulawan, malahalon nga mga bato, kag mga perlas. May ginauyatan siya nga bulawan nga tasa nga puno sang malaw-ay kag mahigko nga mga butang tungod sang iya imoral nga pagpakigrelasyon. (Pahayag 17:4)
Natabo ini sa Babilonia tungod kay ang iya mga pumuluyo amo ang nagganyat sa mga tawo sa bilog nga kalibutan nga magsunod sa ila imoralidad, nga ginakaugtan gid sang Dios. Ang mga hari sa kalibutan nagpakighilawas sa Babilonia. Kag ang mga negosyante sa kalibutan nagmanggaranon tungod kay sa ila siya nagpamakal sang iya mga kinahanglanon para masunod ang iya mga bisyo.” (Pahayag 18:3)
“Magahibi kag magapangasubo ang mga negosyante sa bilog nga kalibutan tungod sa natabo sa sadto nga siyudad, kay wala na sing may magabakal sang ila mga baligya. Wala na sing may magabakal sang ila bulawan, pilak, malahalon nga mga bato, kag mga perlas; kag sang ila mga tela nga linen, seda, kag mga tela nga granate kag pula. Wala na sing may magabakal sang ila kahoy nga mahamot, sang ila galamiton nga ginhimo halin sa bangkil sang elepante, sa mga malahalon nga kahoy, sa saway, sa salsalon, kag sa marmol. Kag sin-o pa ang magabakal sang ila mga ginabaligya nga mga pahamot nga pareho sang sinamon, insenso, mira kag iban pa. Wala na sing may magabakal sang ila bino, lana, harina kag trigo; sang ila mga baka, karnero, kabayo kag karwahe; kag bisan sang ila mga ulipon nga mga tawo. Magasiling ang mga negosyante sa siyudad sang Babilonia, ‘Ang tanan nga butang nga imo ginahandom nga angkunon nagkaladula. Ang tanan mo nga manggad kag pagkabutang nga ginapadayaw nadula, kag ini tanan indi mo na makita liwat!’ Ang mga negosyante nga nagmanggaranon sa ila negosyo sa sini nga siyudad magatindog didto sa malayo tungod kay nahadlok sila nga basi kon malakip sila sa silot nga para sa iya. Magahibi sila kag magapangasubo, kag magasiling, ‘Kaluluoy! Kaluluoy sang sina nga bantog nga siyudad! Sang una ang mga tawo dira nagabayo sang malahalon nga mga tela nga linen kag sang mga tela nga granate kag pula, kag nagapangalahas sang bulawan, malahalon nga mga bato, kag mga perlas! Pero sa malip-ot lang nga tion nadula ang tanan niya nga manggad!’ “Magatan-aw sa malayo ang mga kapitan sa mga barko kag ang ila mga tripulante, pati ang mga pasahero, kag ang tanan nga tawo nga ang ila palangitan-an sa dagat. Samtang nagatan-aw sila sa aso sang pagkasunog sang siyudad magasinggit sila, ‘Wala gid sing siyudad nga makapareho sa sina nga bantog nga siyudad!’ Tungod sa ila kasubo sabwagan nila sing yab-ok ang ila mga ulo kag magahinibi nga nagasiling, ‘Kaluluoy! Kaluluoy sang sina nga bantog nga siyudad! Tungod sa iya manggad nagmanggaranon ang tanan nga may mga sakayan sa dagat nga nagpakignegosyo sa iya! Pero sa malip-ot lang nga tion nadula ang tanan!’ (Pahayag 18:11-19)

Ang paglaum sa manggad gingamit bilang pangganyat

Puwede kamo mag-estar upod sa amon sa bisan diin nga lugar nga gusto ninyo. Kag puwede man kamo diri makanegosyo bisan diin kag makaangkon sang duta.” Nagpangabay man si Shekem sa amay kag sa mga utod ni Dina, “Kon mahimo ipaasawa na lang ninyo si Dina sa akon. Bisan ano ang inyo pangayuon ihatag ko. Pagusto kamo kon pila ang pangayuon ninyo kag kon ano ang iregalo ko sa pagpangasawa ko sa inyo utod. Bayaran ko kamo bisan pila ang inyo pangayuon basta ipaasawa lang ninyo sa akon si Dina.” (Genesis 34:10-12)
Siling nila, “Mainabyanon ini nga mga tawo. Gani diri na lang naton sila paestaron kag tugutan nga makanegosyo diri. Total, dako man ining aton lugar. Makapangasawa kita sa ila mga dalaga kag sila makapangasawa man sa aton mga dalaga. Kon diri na sila mag-estar, kundi mangin aton man ang tanan nila nga kasapatan kag mga pagkabutang. Gani masugot na lang kita sa ila kondisyon para mag-estar sila upod sa aton.” (Genesis 34:21, 23)
Nag-estoryahanay sila, “Nakita bala ninyo ato nga tawo nga nagasalakay para hangkaton ang Israel? Pagahatagan sang hari sang dako nga premyo ang tawo nga makapatay sa iya. Kag indi lang ina, kundi ipaasawa pa niya ang iya anak sa iya, kag indi pagpabayaron ang ila pamilya sang buhis sa Israel.” (1 Samuel 17:25)